Μια ακόμα στιγμή παρακμής (μέσα στο εκπαιδευτικό σύστημα)

Η προληπτική επιστράτευση των καθηγητών της δευτεροβάθμιας και η απεργία τους που δεν έγινε, έχουν σχολιαστεί από διάφορους -αλλά με μονότονη οπτική. Για την κυβερνητική πρακτική δεν έχουμε να προσθέσουμε τίποτα, επειδή τα όσα ειπώθηκαν ή γράφτηκαν εναντίον της είναι, σε γενικές γραμμές (και τουλάχιστον σε πρώτο επίπεδο) σωστά.

Όμως η στάση των καθηγητών, της “βάσης” και όχι των συνδικαλιστών κορυφής, στις ψηφοφορίες των ε.λ.μ.ε. στις 14 του περασμένου Μάη, είναι – το λιγότερο – εξαιρετικά προβληματική. Ξέροντας ήδη ότι είναι επιστρατευμένοι, και πως άρα οποιοσδήποτε απεργούσε θα κατέληγε να απολυθεί· ξέροντας λοιπόν ότι ΔΕΝ θα απεργήσουν, ψήφισαν μαζικά υπέρ της απεργίας!… Τι συμπεριφορά, τι λογική είναι αυτή – αν μπορεί καν και καν να ονομαστεί “λογική”.

Πρέπει κατ’ αρχήν να θυμίσουμε μερικά πράγματα. Πρώτον, πως λίγοι έως πολύ λίγοι καθηγητές κάνουν τις “γενικές απεργίες” που έχει προκηρύξει με το σωρό τα 3 τελευταία χρόνια η αδεδυ (μαζί με τη γσεε). Ο λόγος είναι το χαμένο μεροκάματο – για εκείνους κι εκείνες που δεν έχουν φίλο το διευθυντή (ώστε να τους δηλώσει “αδειούχους” τη μέρα της απεργίας) ή δεν γουστάρουν αυτήν την πλαστογραφία. Οι καθηγητές ήταν οι πρώτοι που είδαν τους μισθούς τους να μειώνονται δραστικά, μετά το κόψιμο διάφορων “επιδομάτων” (τα εισαγωγικά αφορούν το γεγονός ότι αυτά θα έπρεπε να έχουν ενσωματωθεί και τυπικά στους μισθούς τους, πράγμα όμως που ποτέ δεν τους απασχόλησε στα σοβαρά). Μια πολυήμερη απεργία (όποτε και αν γινόταν) θα σήμαινε σοβαρή οικονομική χασούρα – για όσους δεν κάνουν φροντιστήρια…

Δεύτερον, ο νόμος εναντίον του οποίου υποτίθεται ότι θα απεργούσαν, αφορά – “με ένα κτύπημα” – δυο διαφορετικά υποκείμενα μέσα στην δευτεροβάθμια. Απ’ την μια μεριά τους αναπληρωτές: αυτοί προσλαμβάνονται κάθε χρόνο με σύμβαση ορισμένου χρόνου, με την λήξη της σχολικής χρονιάς απολύονται, και είναι πιθανό (αλλά καθόλου σίγουρο) να ξαναπροσληφθούν την επόμενη χρονιά, αλλά σε διαφορετικό σχολείο. Με την αύξηση, όμως, των διδακτικών ωρών κατά δύο ώρες την εβδομάδα, τα “κενά” της διαδασκαλίας που θα έπρεπε να καλυφθούν του χρόνου με αναπληρωτές, θα καλυφθούν σε μεγάλο βαθμό απ’ τους μόνιμους. Οπότε αρκετές χιλιάδες αναπληρωτές δεν πρόκειται να δουλέψουν του χρόνου, και ίσως ποτέ ξανά σε σχολεία – σαν αναπληρωτές.

Απ’ την άλλη μεριά όμως, για τον ίδιο λόγο (αύξηση των διδακτικών ωρών) είναι πιθανό να βρεθούν σε κάποια σχολεία “περισσευάμενοι” μόνιμοι. Εάν δεν υπάρχουν κενά (ωρών) σε άλλα σχολεία της ίδιας περιφέρειας με την “οργανική θέση” τους, για να συμπληρώνουν το ωράριο, θα αποσπαστούν υποχρεωτικά σε άλλες περιφέρειες – αυτό τουλάχιστον λέει ο καινούργιος νόμος. Κάτι τέτοιο μπορεί να σημαίνει μεγάλη απόσταση απ’ το σπίτι τους, κι αυτό θα έχει σοβαρές επιπτώσεις στη ζωή τους, είτε έχουν οικογένειες (η χειρότερη περίπτωση) είτε όχι.

Ενώ, λοιπόν, και στα δύο μέτωπα η μαχητική αντίδραση των καθηγητών θα θεωρούνταν δίκαιη, οι εσωτερικές τους διαστρωματώσεις και η “κουλτούρα” των περισσότερων κάθε άλλο παρά ευνοούσε στην πραγματικότητα κοινές και αποφασιστικές κινητοποιήσεις. Γιατί δεν είναι μυστικό ότι σε γενικές γραμμές, στην “κανονική ζωή” των γυμνασίων και των λυκείων, οι “μόνιμοι” θεωρούν εαυτούς “παλιές καραβάνες”, και αντιμετωπίζουν τους αναπληρωτές (που αλλάζουν κάθε χρόνο σχολείο) σαν τα “ψάρια”. Κι ύστερα, εν όψει του κινδύνου υποχρεωτικών αποσπάσεων, αρκετοί είναι που κάνουν τους δικούς τους, ατομικούς λογαριασμούς, στη βάση των σχέσεών τους με τις συνδικαλιστικές τους παρατάξεις αλλά και με τους προϊστάμενους. Γιατί ποιός θα αποφασίζει ποιός ακριβώς “περισσεύει”, ειδικά στις ειδικότητες που έχουν αρκετά μέλη σε κάθε σχολείο; Ο διευθυντής. Πώς θα αποφασίσει; Εκεί θα πέσουν κορμιά – και είναι βέβαιο ότι γίνονται ήδη “υπολογισμοί” και “κονέ”…

Το τρίτο που πρέπει να θυμίσουμε είναι ότι οι καθηγητές της δευτεροβάθμιας δεν έχουν, στην πραγματικότητα, σπουδαίες επιλογές εάν πρόκειται να απεργήσουν. Οι απεργίες τους στη διάρκεια της χρονιάς δεν ενοχλούν κανέναν (ούτε την κυβέρνηση, ούτε τους γονείς), και φυσικά όχι τους μαθητές. Μάλιστα εκείνοι / ες του λυκείου έχουν την άνεση να κάνουν τα φροντιστήριά τους πιο ξεκούραστα. Πρακτικά, η μόνη περίοδος όπου μια απεργία μπορεί να έχει συνέπειες (και άρα να αποτελέσει “κόντρα”) είναι στη διάρκεια των πανελλαδικών. Όμως επειδή ακριβώς αυτή τη χρονική στιγμή, των εξετάσεων, μπορούν να σηκώσουν ανάστημα εύλογα ή όχι όλοι οι αντίπαλοι (γονείς και μαθητές της Γ’ λυκείου), για να κάνουν οι καθηγητές τέτοια απεργία με ελπίδες επιτυχίας, πρέπει να την έχουν προετοιμάσει (και προπαγανδίσει) πολύ νωρίτερα. Ακόμα και στις καλύτερες των περιπτώσεων, τέτοια απεργία δεν μπορεί να είναι απόφαση – της – τελευταίας – στιγμής και να θεωρηθεί σοβαρή επιλογή.

Οι καθηγητές (μιλάμε πάντα για τη “βάση”) υποστηρίζουν πως αιφνιδιάστηκαν απ’ το timing της ψήφισης του νόμου. Στην καλύτερη λένε ψέμματα, στη χειρότερη απλά κρύβουν τους ατομικούς υπολογισμούς τους: το ζήτημα της αύξησης των διδακτικών ωρών (και άρα των συνεπειών αυτής της αύξησης) ήταν γνωστό απ’ τον περασμένο χειμώνα, απ’ τα τέλη του 2012. Που σημαίνει πως είχαν αρκετό χρόνο να συζητήσουν, να ξανασυζητήσουν, να δουν όλα τα δεδομένα, να σχεδιάσουν και να προετοιμάσουν μια απεργία μέσα στις εξετάσεις. Δεν το έκαναν. Γιατί; Επειδή (λέει…) ο υπουργός τους είχε υποσχεθεί ότι τελικά δε θα θεσμοθετηθεί η αύξηση των ωρών!!! Πίστεψαν τον υπουργό – γιατί; Επειδή ήταν βολικό να τον πιστέψουν, κι όχι επειδή θα ήταν ποτέ δυνατό να τους πει την “αλήθεια”, την οποία όμως την ξέρουν πολύ καλά στις βασικές της γραμμές: περικοπές εξόδων του κρατικού προϋπολογισμού και στο εκπαιδευτικό σύστημα και στο σύστημα υγείας.

Μας είναι λοιπόν σαφές ότι στην περίπτωση που δεν επιστρατεύονταν προληπτικά, οι καθηγητές στο μεγαλύτερο μέρος τους θα έβρισκαν (θα έβγαζαν στον αφρό) όλους τους υπόλοιπους λόγους για τους οποίους “θα έπρεπε μεν” αλλά “δεν γίνεται” να απεργήσουν μέσα στις εξετάσεις. Η απόδειξη γι’ αυτόν τον ισχυρισμό μας είναι προφανής: δεν είχε υπάρξει καμία μα καμία προετοιμασία για ένα τέτοιο (απεργιακό) ενδεχόμενο. Μόλις όμως επιστρατεύτηκαν, θεώρησαν ότι δεν κινδυνεύουν πια εάν επιδείξουν (φραστικά) “αγωνιστική διάθεση”: ψηφίζοντας στις ελμε με μεγάλη συμμετοχή και υψηλά ποσοστά υπέρ μιας απαγορευμένης απεργίας, φρόντισαν να αφήσουν την “καυτή πατάτα” της τελικής απόφασης στους προέδρους τους. Οι οποίοι κατάφεραν να βρουν μια γραφειοκρατική πατέντα για να “εκφράσουν” την τελική μορφή της πραγματικής θέλησης της βάσης: ναι μεν ζήτω η απαγορευμένη απεργία, αλλά δεν υπάρχουν οι προϋποθέσεις για να γίνει!!! Τι προϋποθέσεις εννοούσαν; Να κηρύξει τις ίδιες μέρες γενική απεργία η αδεδυ και η γσεε… Καλά κρασιά….

Στη τελική σύνοδο της ολμε, στις 15 Μάη, εκφράστηκε αναπόφευκτα η διπλοπροσωπία της βάσης των καθηγητών και όχι κάποια δήθεν “προδοσία της συνδικαλιστικής ηγεσίας”! Γιατί εάν πραγματικά το εννοούσε αυτή η βάση να κάνει την απαγορευμένη απεργία αναλαμβάνοντας και τις συνέπειες, είχε έναν απλό τρόπο. Στις 16 Μάη θα ξαναγίνονταν οι συνελεύσεις των ελμε (κι αν όχι όλων, σίγουρα των περισσότερων), θα επιβεβαίωναν την αποφασιστικότητά τους, θα κατήγγειλαν την “προδοτική” ολμε, θα εξέλεγαν απεργιακές επιτροπές, και θα ξεκινούσαν. Μετρημένα κουκιά! Διαφορετικά, εάν «χιλιάδες καθηγητές» δηλώνουν έτοιμοι και αποφασισμένοι να κάνουν μια απαγορευμένη απεργία, και οι ίδιες «χιλιάδες καθηγητές» περιμένουν καμιά 100αριά εκπροσώπους τους να τους πουν «εντάξει, κάντε τη», απλά κοροϊδεύουν.

Δεν έγινε λοιπόν η απεργία. Αντίθετα, διάφοροι, καταγγέλλοντας φραστικά την “ηγεσία” αλλά χωρίς να κάνουν τα πρακτικά βήματα που ήταν η συνέπεια των καταγγελιών τους, βγήκαν για να διαφημίσουν το πώς μπορεί κανείς να έχει και την πίτα ολόκληρη (οι εξετάσεις να γίνουν) και το σκύλο χορτάτο (κάτω η κυβέρνηση, κάτω οι προδότες συνδικαλιστές, ζήτω το αγωνιστικό φρόνημα των καθηγητών).

Εάν κανείς αυτά τα έπαιρνε τοις μετρητοίς, θα κατέληγε στο ότι η πλειοψηφία των καθηγητών είναι παρανοϊκοί. Δηλώνουν έτοιμοι να κάνουν μια απαγορευμένη απεργία, αλλά επειδή είναι απαγορευμένη δεν την κάνουν! Όμως αυτό δεν είναι παράνοια. Είναι φτηνό θέατρο: να καταγγείλουμε την κυβέρνηση αλλά όχι και να διακινδυνεύσουμε, ε; Κρατάτε με μην ορμήξω…

Θα προσθέταμε ότι αυτό το θέατρο είναι ένα ακόμα παρακμιακό περιστατικό μέσα σ’ ένα θεσμό (το υπάρχον εκπαιδευτικό σύστημα) που έχει παρακμάσει βαθιά. Στο κάτω κάτω, πολλοί απ’ τους τωρινούς καθηγητές, έμαθαν (επειδή τους βόλευε) όταν σπούδαζαν να κάνουν σικέ “αγώνες”: να ψηφίζουν, μεν, καταλήψεις· και να πηγαίνουν μετά σπίτια τους, στις εκδρομές τους, στις βόλτες τους, κλειδώνοντας απλά μερικούς πανεπιστημιακούς χώρους. Όταν την μπλόφα τη θεωρείς “αγώνα” όταν είσαι 20 και 22, ε, την ξαναβαφτίζεις “αγώνα” και μετά…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>